Een plotseling dichtslaande deur, rammelend bestek of lawaai op de gang: voor bewoners met dementie kan een drukke of onvoorspelbare geluidsomgeving veel impact hebben. Nieuw onderzoek laat zien dat een chaotische geluidsomgeving kan leiden tot onbegrepen gedrag, zoals onrust, angst of agitatie. Volgens de onderzoekster krijgen cliënten vaak kalmerende medicatie, terwijl andere oplossingen mogelijk zijn. Bewust omgaan met geluid, bijvoorbeeld.
Onderzoek naar de geluidsomgeving
Promovenda Janouk Kosters van het UNO-UMCG onderzocht hoe het verbeteren van de geluidsomgeving in verpleeghuizen kan helpen om onbegrepen gedrag bij bewoners met dementie te verminderen. In een groot onderzoek werd de MoSART+ interventie getest. Bij MoSART+ worden verzorgenden getraind om bewuster te kijken én luisteren naar de geluidsomgeving. Wat hoor je op de afdeling? Welke geluiden kunnen storend zijn voor bewoners, en welke juist rustgevend? Door dit inzicht kun je gerichter storende geluiden verminderen en prettige geluiden toevoegen.
Kalmte
Na het verminderen van storende geluiden en het toevoegen van fijne geluiden, zoals natuurgeluiden of zachte muziek op de kamers van cliënten, vonden de verzorgenden de geluidsomgeving kalmer, aangenamer en minder chaotisch. Ze beoordeelden de omgeving positiever dan vóór de interventie met de geluiden.
Minder onbegrepen gedrag
Belangrijker nog: er was een opvallende afname van gedragsproblemen bij bewoners met dementie. Er was geen duidelijk effect op de kwaliteit van leven van bewoners, de werkdruk of de tevredenheid van medewerkers. Kosters benadrukt dat er beleid nodig is om zorgmedewerkers te ondersteunen bij het creëren van een gezonde geluidsomgeving.
Wat kun jij nu al doen?
Het onderzoek laat zien dat kleine, eenvoudige aanpassingen al verschil kunnen maken. Denk bijvoorbeeld aan:
- zachter sluiten van deuren en keukenkastjes
- letten op harde apparaten of stemmen op de gang
- bewust kiezen voor rustige, herkenbare geluiden op passende momenten
- geen dweilmachine op de gang maar een ouderwetse handdweil
- stofzuigen timen of aankondigen dat je dit gaat doen
Door samen als team aandacht te hebben voor de geluidsomgeving, kun je bijdragen aan meer rust en welzijn voor bewoners met dementie. Kosters ontwikkelde deze poster voor meer bewustwording onder verzorgenden. Met informatie en handige tips uit de Toolbox kun je op jouw afdeling gelijk aan de slag.

